ایده «آکام اوت‌لت» از یک خلأ در بازار خرده‌فروشی ایران شکل گرفت؛ نبود مرکزی دائمی که از یک سو به برندها برای مدیریت کالاهای باقی‌مانده و پایان فصل کمک کند و از سوی دیگر، امکان خرید محصولات برند با قیمت مناسب‌تر را در اختیار مصرف‌کننده قرار دهد. این پروژه در پردیس با بیش از ۱۶ هزار مترمربع فضای قابل بهره‌برداری و حدود ۱۰۰ واحد تجاری، قرار است مفهوم Outlet را با مدلی متفاوت وارد بازار خرده‌فروشی ایران کند.
لطفاً ابتدا خودتان را معرفی کنید و از سوابق حرفه‌ای‌تان بگویید. در پروژه «آکام اوت‌لت» چه مسئولیتی بر عهده دارید و نقش شما در شکل‌گیری و توسعه این مجموعه چیست؟
من داود باقری، کارشناس معماری هستم و بیش از ۳۰ سال در حوزه پروژه‌های عمرانی و صنعت ساختمان فعالیت کرده‌ام. سال‌هاست افتخار شراکت و همکاری با دوست و رفیق قدیمی‌ام، جناب آقای مهندس هادی شجاعی را دارم و در پروژه «آکام اوت‌لت» پردیس نیز به عنوان کارفرما و مجری پروژه، در شکل‌گیری، ساخت و توسعه این مجموعه در کنار ایشان فعالیت داشته‌ام.
ایده راه‌اندازی «آکام اوت‌لت» از کجا شکل گرفت؟ چه خلئی در بازار خرده‌فروشی ایران احساس کردید که تصمیم گرفتید به جای یک مرکز خرید معمولی، نخستین Outlet کشور را ایجاد کنید؟
با گسترش برند‌های داخلی و استقبال بیشتر مردم از این برندها، به نظر می‌رسید یک حلقه در زنجیره تولید تا مصرف در بازار ایران خالی است؛ یعنی یک مرکز دائمی که برندها بتوانند محصولات باقی‌مانده، پایان فصل یا مازاد خود را به شکل حرفه‌ای عرضه کنند. از طرف دیگر، مشتری هم می‌تواند برند مورد اعتماد خود را با قیمت مناسب‌تر خریداری کند. به نظرم همین نقطه، یک رابطه برد - برد برای برند و مصرف‌کننده ایجاد می‌کند و ایده «آکام اوت‌لت» از همین نگاه شکل گرفت.
آیا مدل کسب‌وکار شما از نمونه‌های موفق جهانی الهام گرفته است؟ کدام Outletهای دنیا بیشترین تأثیر را بر طراحی، جانمایی و استراتژی این پروژه داشته‌اند؟
بله، قطعاً. مدل Outlet در بسیاری از کشور‌های دنیا تجربه موفقی داشته و ما نیز از نمونه‌های بین‌المللی آن الهام گرفته‌ایم. در میان مراکزی که شخصاً دیده‌ام، Outlet شهر برمن آلمان برای من بسیار جالب و الهام‌بخش بود و در شکل‌گیری نگاه ما به این پروژه تأثیر داشت.
چرا امروز زمان مناسبی برای ورود مفهوم Outlet به بازار ایران است؟
امروز برند‌های داخلی جایگاه قابل‌توجهی در سبد خرید خانوار پیدا کرده‌اند و مصرف‌کننده نیز با مفهوم خرید از Outlet آشناتر شده است. تا امروز بیشتر با فروش‌های فصلی و مقطعی مواجه بوده‌ایم، اما جای یک مرکز Outlet دائمی خالی بود. ما احساس کردیم زمان آن رسیده که این مدل به شکل حرفه‌ای و دائمی وارد بازار خرده‌فروشی ایران شود.
انتخاب شهر پردیس برای بسیاری غافلگیرکننده است. چرا پردیس را به جای تهران انتخاب کردید؟ این موقعیت جغرافیایی چه مزیت‌هایی برای یک Outlet ایجاد می‌کند؟
این انتخاب اتفاقاً با ماهیت Outlet کاملاً هماهنگ است. در بسیاری از نقاط دنیا، Outlet Centerها معمولاً در خارج از شهر‌های بزرگ و در فاصله‌ای مناسب از آن‌ها قرار دارند. پردیس به دلیل نزدیکی به تهران و دسترسی مناسب، این ویژگی را دارد که از بازار بزرگ تهران بهره ببرد، اما در عین حال موقعیت یک مرکز Outlet خارج از محدوده شهری را نیز حفظ کند. به همین دلیل، پردیس را یکی از بهترین گزینه‌ها برای اجرای این ایده دیدیم.
چه نوع برند‌هایی در «آکام اوت‌لت» حضور خواهند داشت و چه مزیتی برای آن‌ها ایجاد می‌کنید؟
هدف ما حضور برند‌های مطرح و شناخته‌شده‌ای است که از نظر تعداد فروشگاه و حجم تولید، ظرفیت ایجاد یک کانال دائمی Outlet را داشته باشند. یکی از مهم‌ترین مزیت‌های این مدل برای برندها، مدیریت بهتر موجودی و کاهش دغدغه انبارداری است. برند می‌تواند بخشی از کالاهای باقی‌مانده یا پایان فصل خود را از طریق یک کانال مشخص و حرفه‌ای عرضه کند و با اطمینان بیشتری تولید و موجودی خود را مدیریت کند.
کالاهای عرضه‌شده در «آکام اوت‌لت» شامل چه گروه‌هایی خواهد بود؟ آیا محصولات پایان فصل، مازاد تولید، کالکشن‌های گذشته یا محصولات اختصاصی Outlet نیز در این مجموعه عرضه می‌شوند؟
این سؤال بسیار مهمی است، چون یکی از برداشت‌های اشتباه درباره Outlet این است که کالای Outlet را کالای نامرغوب می‌دانند؛ در حالی که این تصور درست نیست. در «آکام اوت‌لت» چهارچوب مشخصی برای عرضه کالا تعریف شده است. محصولات باید سابقه عرضه در فروشگاه‌های همان برند را داشته باشند و با درصد تخفیف مشخص عرضه شوند. ضوابط دیگری نیز برای نوع و کیفیت کالا در نظر گرفته شده و اجرای آن‌ها به‌صورت مستمر نظارت خواهد شد. برای ما اعتماد مشتری بسیار مهم است. می‌خواهیم مشتری بداند «تخفیف» به معنای «کاهش کیفیت» نیست.
تجربه حضور در «آکام اوت‌لت» چه تفاوتی با یک مرکز خرید معمولی خواهد داشت؟
مهم‌ترین تفاوت، ترکیب برند‌های معتبر با خرید اقتصادی است. مشتری می‌تواند در یک مجموعه به برند‌های مختلف دسترسی داشته باشد و محصولات آن‌ها را با تخفیف مشخص خریداری کند. در کنار خرید نیز امکانات رفاهی و تفریحی پیش‌بینی شده تا «آکام» فقط محل خرید نباشد؛ بلکه برای خانواده‌ها به یک مقصد مناسب برای خرید، تفریح و گذران اوقات فراغت تبدیل شود.
مهم‌ترین ویژگی معماری و طراحی «آکام اوت‌لت» چیست؟
در یک مرکز Outlet، فقط فضای تجاری اهمیت ندارد. دسترسی مناسب، پارکینگ، فضا‌های پذیرایی، خدمات رفاهی و تفریحی، همه بخشی از تجربه مشتری هستند. در طراحی «آکام» تلاش کرده‌ایم این اجزا در کنار یکدیگر قرار بگیرند تا مشتری علاوه بر خرید، حضور خوشایند و خاطره‌انگیزی در مجموعه داشته باشد.
درباره مشخصات پروژه و امکانات آن توضیح دهید.
«آکام اوت‌لت» پردیس بیش از ۱۶ هزار مترمربع فضای قابل بهره‌برداری دارد و حدود ۱۰۰ واحد تجاری، دو طبقه پارکینگ، انبار‌ها، فودکورت، شهربازی، کافه و رستوران، روف‌گاردن و امکانات رفاهی را در خود جای داده است. در کنار این امکانات، طراحی فضا‌ها، تهویه مناسب و توجه به کیفیت محیط نیز مورد توجه قرار گرفته تا مجموعه بتواند تجربه‌ای متفاوت و ماندگار برای مشتری ایجاد کند.
چه خدمات یا تجربه‌هایی در «آکام» پیش‌بینی شده که در مراکز خرید ایران کمتر دیده‌ایم؟
ما از ابتدا تلاش کردیم «آکام» را فقط یک مرکز خرید نبینیم. ترکیب مفهوم Outlet با امکاناتی مانند فودکورت، کافه و رستوران، شهربازی، روف‌گاردن، پارکینگ و فضا‌های رفاهی، بخشی از همین نگاه است. اما به اعتقاد من، مهم‌تر از هر امکان فیزیکی، تجربه‌ای است که مشتری با خود از مجموعه می‌برد؛ اینکه بتواند در یک مقصد، هم برند معتبر را با قیمت مناسب خریداری کند و هم در کنار خانواده اوقات خوبی داشته باشد.
در شرایط اقتصادی امروز، برخی معتقدند قدرت خریدمصرف‌کنندگان کاهش یافته است. چرا فکر می‌کنید مدل Outlet می‌تواند در چنین شرایطی موفق باشد؟
اتفاقاً در شرایط کاهش قدرت خرید، نیاز به چنین مدلی بیشتر احساس می‌شود. مصرف‌کننده امروز می‌خواهد با هزینه منطقی، کیفیت و اعتبار برند را هم حفظ کند. Outlet می‌تواند این امکان را فراهم کند که مشتری محصولات برند‌های معتبر را با قیمت مناسب‌تری خریداری کند. به همین دلیل معتقدم شرایط اقتصادی امروز، در کنار همه دشواری‌هایش، می‌تواند زمینه مناسبی برای رشد مدل Outlet باشد.
از نگاه شما، Outlet چه کمکی به مدیریت موجودی انبار، فروش کالاهای پایان فصل و افزایش بهره‌وری برندها می‌کند و چه مزیتی نسبت به روش‌های سنتی فروش دارد؟
یکی از مشکلات برندها، کالاهای باقی‌مانده پایان فصل و هزینه نگهداری آن‌هاست. در مدل Outlet، برند می‌تواند این کالا‌ها را به جای انبار کردن برای مدت طولانی، از طریق یک کانال مشخص و حرفه‌ای عرضه کند. در نتیجه هم هزینه و ریسک انبارداری کاهش پیدا می‌کند، هم کالا سریع‌تر وارد چرخه مصرف می‌شود و هم مشتری محصول را با قیمت مناسب‌تری خریداری می‌کند.
آیا «آکام اوت‌لت» می‌تواند آغازگر توسعه این مدل در ایران باشد؟
امیدوارم چنین باشد. ما معتقدیم «آکام» می‌تواند بخشی از زنجیره تولید تا مصرف را تکمیل کند. «آکام» با هدف ایجاد یک مرکز Outlet دائمی در این مقیاس شکل گرفته و امیدواریم تجربه آن بتواند زمینه‌ساز توسعه این مدل در سایر مناطق کشور نیز باشد. اگر این مدل به‌درستی اجرا شود، طبیعی است که در آینده مجموعه‌های دیگری نیز متناسب با نیاز بازار و موقعیت جغرافیایی خود شکل بگیرند.
پنج سال دیگر دوست دارید «آکام اوت‌لت» با چه ویژگی‌ای در ذهن فعالان صنعت خرده‌فروشی ایران باقی مانده باشد؟
هدف ما صرفاً ساخت یک مرکز خرید نیست. ما می‌خواهیم یک ایده جدید را در صنعت خرده‌فروشی ایران تجربه و تثبیت کنیم. دوست دارم پنج سال دیگر وقتی نام «آکام» مطرح می‌شود، از آن به عنوان مجموعه‌ای یاد کنند که مفهوم واقعی Outlet را در ایران معرفی و به شکل حرفه‌ای اجرا کرد. اگر بتوانیم این مسیر را درست طی کنیم، برای من بزرگ‌ترین موفقیت این است که «آکام» فقط یک پروژه ساختمانی نباشد؛ بلکه آغاز یک نگاه جدید به خرید، فروش و مدیریت کالا در صنعت خرده‌فروشی ایران باشد.
